کارفرما: جناب آقای رنجی
متراژ زمین: ۵۰۰ مترمربع
متراژ بنا: ۱۵۰ مترمربع (دو خواب، یک خواب مستر)
منطقه: سهیلیه - سپیدار
سبک: روستیک
استخر: دارد (فضای باز)
ایده و شکلگیری پروژه
این پروژه با رویکردی کاملاً شخصیسازیشده و بر اساس نیازهای واقعی کارفرما طراحی شده است؛ پروژهای که در آن تلاش شده معماری، محوطه و عناصر موجود در زمین، به جای رقابت با یکدیگر، در یک ترکیب منسجم و کاربردی قرار بگیرند.
زمین پروژه حدود ۵۰۰ مترمربع مساحت داشت و پیش از طراحی، یک سوئیت و یک آلاچیق در آن وجود داشت که بنا بر خواسته کارفرما حفظ آنها در دستور کار قرار گرفت. بنابراین یکی از مهمترین تصمیمات طراحی، جانمایی بنا بدون ایجاد تداخل با فضاهای موجود و در عین حال ایجاد ارتباط عملکردی مناسب میان ویلا، سوئیت، آلاچیق و محوطه بود.
فرم کلی بنا به صورت L شکل و متقارن شکل گرفت و استخر در فضای میانی این فرم و در مقابل بنا قرار گرفت. این سازماندهی باعث شد استخر به عنصر مرکزی محوطه تبدیل شود و از تقریباً تمامی فضاهای اصلی داخلی، دید مستقیم و کنترلشدهای به آب وجود داشته باشد. از سوی دیگر، آلاچیق موجود در زمین به شکلی قرار گرفت که تا حدودی دید استخر را از سمت ورودی محدود کند؛ موضوعی که ضمن حفظ حریم بصری، امکان استفاده راحتتر و خصوصیتر از محوطه استخر را فراهم میکند.
سازماندهی فضایی
بنای ۱۵۰ مترمربعی پروژه به صورت فلت طراحی شده و شامل دو اتاق خواب است. خواب مستر در ضلع چپ بنا قرار گرفته و در امتداد آن یک کلوزتروم بزرگ و خطی در انتهای بنا طراحی شده است. خواب دوم در ضلع مقابل قرار دارد و اگرچه به صورت مستر طراحی نشده، نزدیکی سرویس عمومی به آن باعث شده از نظر عملکردی، استقلال و دسترسی مناسبی مشابه یک فضای مستر داشته باشد.
هر دو اتاق خواب از دید مستقیم به استخر برخوردارند و با بهرهگیری از بازشوهای مناسب، نور طبیعی و تهویه مطلوبی دریافت میکنند.
در بخش میانی پلان، فضای نشیمن با اختلاف تراز یک تا دو پله از سایر قسمتها شکل گرفته و در مجاورت اتاق مستر قرار دارد. شومینه معلق دوطرفه به عنوان عنصر مرکزی این بخش، علاوه بر ایجاد نقطه کانونی در فضای داخلی، ارتباط بصری و عملکردی میان نشیمن و سایر فضاهای ویلا را تقویت میکند.
در سمت دیگر شومینه، آشپزخانه در موقعیتی مرکزی قرار گرفته تا بتواند به صورت همزمان به نشیمن و پذیرایی خدماترسانی کند. این جانمایی، پلان را از نظر دسترسی و ارتباط عملکردی بسیار کارآمد کرده و در عین حال باعث شده فضاهای عمومی ویلا ارتباطی روان و بدون مسیرهای حرکتی زائد داشته باشند.
زبان معماری و متریال
زبان معماری پروژه بر پایه روستیک معاصر شکل گرفته است؛ سبکی که در این پروژه تلاش شده از حالت صرفاً تزئینی فاصله گرفته و به یک تجربه فضایی گرم، طبیعی و قابل لمس تبدیل شود.
در فضای داخلی، ترکیب چوب طبیعی، سنگ لاشه و آجر در کنار اکسسوریهای چوبی و حصیری، هویتی گرم و صمیمی ایجاد کرده است. انتخاب متریالها با هدف ایجاد تعادل میان بافتهای طبیعی انجام شده تا هیچ عنصر متریالی بر دیگری غلبه نکند. در نمای خارجی نیز ترکیب چوب، سنگ لاشه و میکروسمنت ادامهدهنده همین زبان طراحی است.
یکی از ویژگیهای شاخص نما، قوسهای پیرامون پنجرهها است که با قاب سنگی تأکید شدهاند و در کنار چوب و سنگ، جزئیات معماری پروژه را شکل میدهند. همچنین ستونهای تراس با پوشش چوبی طراحی شدند تا به جای آنکه به عنوان عناصر سازهای مستقل دیده شوند، بخشی از زبان معماری بنا باشند. این ستونها در امتداد مسیر ورودی و همراه با دیوارکوبهای روستیک نصبشده روی زمینههای چوبی، فضایی دعوتکننده و گرم برای ورود به ویلا ایجاد میکنند.
طراحی استخر و محوطه
استخر به عنوان یکی از عناصر اصلی پروژه، با فرمی مربع با گوشههای گرد طراحی شده است. در بخش میانی، شکست کنترلشدهای در فرم استخر ایجاد شده تا فضایی اختصاصی برای قرارگیری تخت ساحلی شکل بگیرد. این تخت از دو طرف با پلههای سنگی احاطه شده و ضمن ایجاد تنوع فرمی، ارتباط مناسبی میان آب و فضای استراحت ایجاد میکند.
چالشهای طراحی و راهکارها
۱. جانمایی بنا در زمین موجود
حفظ سوئیت و آلاچیق موجود و جلوگیری از تداخل عملکردی آنها با بنای جدید، یکی از اصلیترین چالشهای پروژه بود. فرم L شکل بنا و سازماندهی محوطه، امکان ایجاد ارتباط مناسب میان تمام عناصر را فراهم کرد.
۲. ایجاد یکپارچگی در سبک روستیک
معماری روستیک به دلیل حضور متریالهای متنوع، نیازمند کنترل دقیق در انتخاب و میزان استفاده از چوب، سنگ، آجر و سایر عناصر است. در این پروژه تلاش شد این متریالها در یک پالت هماهنگ و متعادل به کار گرفته شوند.
۳. تبدیل ستونهای تراس به بخشی از معماری
پوشش چوبی ستونها به گونهای طراحی شد که علاوه بر پوشاندن عناصر سازهای، به عنوان بخشی از مسیر ورودی و هویت بصری پروژه عمل کند.
۴. تناسب ابعاد استخر با بنا و محوطه
فرم و ابعاد استخر با در نظر گرفتن سطح اشغال، مسیرهای حرکتی، فضای استراحت و حریم بنا تعیین شد تا هم پاسخگوی نیاز کارفرما باشد و هم محوطه را تحت تأثیر بیش از اندازه قرار ندهد.
۵. اتصال و اجرای سقفهای شیروانی
یکی از جزئیات فنی مهم پروژه، نحوه اتصال دو سقف شیروانی و فلت در محل تقاطع و هماهنگی آن با المان ورودی با سقف شیروانی یکطرفه بود. این بخش با توجه همزمان به فرم معماری، جزئیات اجرایی و مسیر صحیح هدایت آب طراحی شد تا ضمن حفظ یکپارچگی بصری، قابلیت اجرای دقیق و اصولی نیز داشته باشد.
جمعبندی
این ویلای روستیک نمونهای از طراحی معماری است که از ابتدا بر پایه نیاز، سبک زندگی و خواستههای شخصی کارفرما شکل گرفته است. در این پروژه، فرم بنا، استخر، محوطه و عناصر موجود در زمین در یک ساختار واحد قرار گرفتهاند تا معماری تنها به ایجاد یک ساختمان محدود نشود، بلکه تجربهای کامل از زندگی، استراحت و ارتباط با طبیعت را در ویلای روستیک سهیلیه سپیدار شکل دهد.
نظرات و سوالات